හොරකමින් ගොඩ නැගු රටේ නායකයා දැනටත් සිදුකරන්නේ අන් රටවල් කොල්ලකෑමයි..!

    

Samuel Slater (සැමුවෙල් ස්ලේටර්) සහ 1^st Industrial Revolution (බ්‍රිතාන්‍යයේ කාර්මික විප්ලවය) අතර සම්බන්ධතාවය ඉතා වැදගත් ඉතිහාස කතාන්දරයක්.

කාර්මික විප්ලවය (Industrial Revolution) – බ්‍රිතාන්‍යයේ ආරම්භය

18වන ශතවර්ෂයේ අවසානයේ සහ 19වන ශතවර්ෂයේ ආරම්භයේදී බ්‍රිතාන්‍යයේ කාර්මික විප්ලවය ආරම්භ වුණා. මෙය හේතුවෙන්,

• අතින් කරන නිෂ්පාදනය → යන්ත්‍ර මඟින් නිෂ්පාදනයට මාරු වුණා
• රෙදිපිළි කර්මාන්තය (Textile Industry) විශාල ලෙස වර්ධනය වුණා
• නව යන්ත්‍ර (Spinning Frame, Water Frame වැනි) භාවිතා වුණා

එම කාලයේදී බ්‍රිතාන්‍යය තම කාර්මික රහස් පිටරටට ගෙනයාම තහනම් කර තිබුණා.

 සැමුවෙල් ස්ලේටර්ගේ භූමිකාව

Samuel Slater ගැන කතාව ඇත්තටම කුතුහලයෙන් පිරි ඉතිහාස කතාවක්. 18වන ශතවර්ෂයේ අග භාගයේදී බ්‍රිතාන්‍යය ලෝකයේ කාර්මික බලවතා ලෙස සිටි අතර රෙදිපිළි කර්මාන්තයේ යන්ත්‍ර හා තාක්ෂණය දැඩි ලෙස රහසිගතව සුරක්ෂිත කර තිබුණා. එවකට කම්කරුවන්ට හෝ තාක්ෂණ දැනුම ඇති පුද්ගලයන්ට රටෙන් පිටවීම තහනම් කර තිබූ අතර, යන්ත්‍ර සැලසුම් පිටරටට ගෙන යාමත් නීතියෙන් වැළැක්වූවා. මෙවැනි පසුබිමක් තුළ, Slater නම් තරුණයා Richard Arkwrightගේ යන්ත්‍ර පද්ධතිය යටතේ පුහුණුව ලබමින් එම තාක්ෂණය පිළිබඳ ගැඹුරු අවබෝධයක් ලබා ගත්තේය. ලැබුණු ආරාධනාව අනුව සියලු තාක්ෂණික දැනුම මතකයෙන්ම තබාගෙන 1789දී රහසේ බ්‍රිතාන්‍යයෙන් පිටව ගොස් United States වෙත පැමිණියා. 

එහිදී ඔහු Rhode Island හි Pawtucket ප්‍රදේශයේ ව්‍යාපාරිකයින් සමඟ එක්ව, මතකයේ තිබූ දැනුම පමණක් භාවිතා කරමින් ජල බලයෙන් ක්‍රියා කරන රෙදිපිළි යන්ත්‍ර පද්ධතිය නැවත නිර්මාණය කළාය. මේ සිදුවීම ඇමරිකාවේ කාර්මික විප්ලවය ආරම්භ වීමට ප්‍රධාන පියවරක් ලෙස සැලකෙන අතර, බ්‍රිතාන්‍යය ඔහුව “Slater the Traitor” ලෙස හඳුන්වා දුන්නාත්, ඇමරිකාවේදී ඔහු “Industrial Revolution එකේ පියා” ලෙස ගෞරවයට පාත්‍ර වුණා. කාර්මික විප්ලවයෙන් ඒංගලන්තය දියුණු වෙද්දි එහි හොදම අය ඇමරිකාවට ගෙන්වා ගෙන NEW ENGLAND නමින් ප්‍රදේශයක් ඇති කර පදිංචි කෙරව්වා. 1790දී ඔහු ඇමරිකාවේ පළමු සාර්ථක ජල බලයෙන් ක්‍රියා කරන රෙදිපිළි කර්මාන්තශාලාවක් ආරම්භ කළා.

“Father of the American Industrial Revolution” ලෙස ඔහුව හඳුන්වනු ලබනවා. බ්‍රිතාන්‍යයේ කාර්මික තාක්ෂණය ඇමරිකාවට නීතිවීරෝධි ලෙස දුන්නේ ඔහු. අද ඇමරිකාව ලෝක බලවතෙක් නම් ඒ සදහා මොහු ඊට පූරෝගාමියා කිව්වොත් වැරදි නෑ.

 

සියටැල්ලගේ ඉඩම් කොල්ලය

ඇමරිකාව ගොඩනැගුනේ අන් අයගේ භූමිය කූට ලෙස අත්පත් කර ගැනීමෙන් කියලාත් අපිට කියන්න පුලුවන්. 18–19 වන ශතවර්ෂ වලදී ඇමරිකාවේ බටහිර ප්‍රදේශයට (Washington area) යුරෝපීයයන් සහ ඇමරිකානුවන් පැමිණියා. ඔවුන් එම භූමිය “නව ජනාවාස” සඳහා භාවිතා කළා. ඒ භූමිය ස්වදේශීය ජනතාවට (Native Americans) අයිති වුණා

1855දී Treaty of Point Elliott නමින් ගිවිසුමක් අත්සන් කළා. එය ඇමරිකා රජය සහ ස්වදේශීය ජනතාව අතර සිදු වුණා  ස්වදේශීය ජනතාවට මුදල්, ආහාර, ආරක්ෂාව වගේ දේවල් දෙනවා කියලා පොරොන්දු වුණා .  ඒ වෙනුවට ඔවුන්ට තිබුණු විශාල භූමිය ඇමරිකා රජයට භාර දීමට සිදු වුණා

ඒත් බොහෝ ස්දේශීය ජනතාවට ගිවිසුම් හොඳින් තේරුණේ නැහැ . සමහරවිට බලෙන් හෝ තර්ජනයෙන් අත්සන් කරවලා තියෙනවා. පොරොන්දු කළ දේවල් බොහෝවිට ඉටු කළේ නැහැ . ඔවුන් තමන්ගේ පුරාණ භූමියෙන් ඉවත් වුණා . “reservations” කියන කුඩා ප්‍රදේශවලට ගෙනගියා.

වෙනත් කරුණු සැකෙවින්

ඒ වගේම තමයි. මෙක්සිකෝවෙන් විශාල ලෙස ඉඩම් අත්පත් කර ගැනීම, හවායි අත්පත් කර ගැනීම. වර්තමානයේ ග්‍රීන්ලන්ඩ් අත්පත් කර ගැනීම දක්වා දිවෙනවා.

මේ උදාහරණ දෙක විතරක් නෙමෙයි.. වර්තමානයේ තෙල් සම්පත වෙනුවෙන් වෙනිසියුලාව.. රන් සහ තෙල් වෙනුවෙන් අරාබි රටවල් සහ ඉරාන ඉරාක ආක්‍රමණයන් සිදු කිරිම තුලින් මතුවෙන්නෙම පැරණි චෞර සංකල්පයම නොවෙයිද ?

ඒ විතරක් නෙමෙයි ග්‍රීන් කාඩ් වලින් අන් රටවල දැනුමෙන් ශක්තිමත් අය ඈදා ගැනීම, සිය ජාතික කණ්ඩායමට ක්‍රීඩකයන් අන් රටවලින් ගෙන්වා ගැනීම ගැනත් මිශ්‍ර අදහස් දක්විය හැකියී...

ඔබේ අදහස් කොහොමද ..